Tại sao El Sanvador sử dụng đồng đô la Mỹ không như kỳ vọng?

Tròn trịa 17 năm tính từ năm 2001 quốc gia Trung Mỹ bé nhỏ quyết định sử dụng đồng Đô La Mỹ thay thế cho đồng tiền Colones đang lưu hành ở nước mình. Hơn 17 năm qua, sự quyết định thay đổi Đô La hóa với mong muốn vực dậy nền kinh tế, khắc phục lạm phát, thu hút đầu tư… như những gì thành công của quốc gia Nam Mỹ Ecuador. 

Tuy nhiên, sự thành công ấy đã không như mong đợi, sự quyết định ấy đã lý giải tại sao El Sanvador quyết định sử dụng đồng Đô La Mỹ nhé!

Việc chấp nhận đô la Mỹ là đồng tiền chính thức của một quốc gia có thể thành công, chẳng hạn như ở Ecuador . Tuy nhiên, trong trường hợp của El Salvador, đô la hóa dường như không có sự phát triển kinh tế được cải thiện. Sự tăng trưởng kinh tế của El Salvador từ khi áp dụng đồng đô la như đồng tiền chính thức vào năm 2001 đã không cao hơn so với trong những năm dẫn đến đô la hóa. Trên thực tế, El Salvador có tốc độ tăng trưởng cao hơn trong những năm trước khi nó được chấp nhận bằng đô la. Rất khó để trực tiếp tuyên bố thất bại của đất nước để có được một tốc độ tăng trưởng cao hơn chỉ để đô la hóa, nhưng nó rất có thể đã đóng một vai trò.

Như đã làm ở Ecuador, đô la hóa đã giúp nhiều nền kinh tế ổn định tỷ lệ lạm phát cao. Tuy nhiên, ở El Salvador  không bao giờ phải đối mặt với siêu lạm phát và do đó không gặt hái được bất kỳ lợi ích ổn định nào. Một lập luận khác ủng hộ đô la hóa là nó làm giảm lãi suất và kích thích đầu tư. Tuy nhiên, trong trường hợp của El Salvador, các khoản đầu tư đã không chảy vào đất nước nhiều như mong đợi do bất ổn gây ra bởi tỷ lệ tội phạm cao và bạo lực . Nếu các nhà đầu tư tin rằng tiền và vốn của họ không an toàn, họ sẽ đi nơi khác, nơi chi phí nhân công thấp (không bằng đô la) và nơi bạo lực và tội phạm ít nguy hiểm hơn.

Dưới chế độ đô la hóa, El Salvador không kiểm soát được chính sách tiền tệ của chính mình. Bằng cách áp dụng đồng đô la Mỹ làm đồng tiền chính thức của mình, El Salvador đã từ bỏ quyền hạn về cung ứng tiền và lãi suất cho Cục Dự trữ Liên bang Mỹ . Rất khó có khả năng Fed sẽ xem xét các nhu cầu của El Salvador khi xác định lãi suất. Do đó, chính phủ Salvador phải phụ thuộc vào thuế và chi tiêu để kích thích nền kinh tế vì nó không còn kiểm soát cung cầu tiền và lãi suất nữa. Điều này đã gây ra El Salvador để thâm hụt cao hơn trong thập kỷ qua kể từ khi chính phủ buộc phải tăng chi phí để kích thích nền kinh tế trái ngược với việc giảm lãi suất để thúc đẩy tiêu dùng và đầu tư.

Những người nghèo nhất ở Salvador bị ảnh hưởng nhiều nhất bởi sự đô la hóa. Khi đồng đô la được thông qua, tất cả các doanh nghiệp cần thay đổi giá của họ và dịch vụ thành đô la. Điều này dẫn đến một hiện tượng được gọi là “làm tròn lên”. Bởi vì tỷ giá hối đoái đô la không phải là một giá trị chính xác, nhưng một phần nhỏ, sự dịch chuyển sang đồng đô la đã làm cho các doanh nghiệp thay đổi đại trà sang đô la bằng cách làm tròn đến xu hoặc đô la gần nhất. Điều này khiến những người nghèo nhất ở Salvador nghèo hơn bởi vì trong khi giá tăng, tiền lương không làm cho mọi người có thu nhập thực tế thấp hơn. 

Những ảnh hưởng của đô la hóa vào nền thương mại đã phần nào mơ hồ và suy giảm. Trong khi trước đó El Sanvador có thể cạnh tranh với các nước đang phát triển khác thì khi chuyển sang Đô La dẫn đến xuất khẩu của El Salvador đã chậm lại vì các nước như Trung Quốc đang giao dịch với các loại tiền tệ định giá thấp của họ trong khi El Salvador giao dịch với đồng đô la. Do đó, xuất khẩu của El Salvador tương đối đắt hơn xuất khẩu của Trung Quốc. Tuy nhiên, việc sử dụng đồng đô la đã giúp thương mại với một số quốc gia bằng cách giảm chi phí giao dịch. Vì rất nhiều hàng hóa của nó được giao dịch với Mỹ, thương mại ở El Salvador đã được hưởng lợi. Do đó, cho dù hiệu ứng ròng trên thương mại đã được tích cực hay tiêu cực vẫn chưa rõ ràng.

Đô la hóa đã cung cấp một số lợi ích. Ví dụ, El Salvador đã không phải đối mặt với siêu lạm phát như một số đối tác Mỹ Latin của nó. Giữ lạm phát thấp là quan trọng bởi vì nó cho phép các ngân hàng cho vay nhiều hơn, đưa thêm tiền vào nền kinh tế.Ngoài ra, có đồng đô la như đồng tiền chính thức của họ đã hạn chế cơ hội của bất kỳ loại tấn công đầu cơ, có nghĩa là El Salvador là ít có khả năng phải đối mặt với một cuộc khủng hoảng cán cân thanh toán như Mexico hay Argentina đã làm.

Sau hàng thập kỷ thất vọng khi chuyển sang đồng đô la, quốc gia bé nhỏ này đã nhận thức về những kỳ vọng mà mình không đạt được mong muốn quay về đồng Colones trở nên càng khó khăn hơn. Theo Luật kinh tế học Gresham rằng, khi anh sử dụng đồng tiền uy tín hơn đồng tiền cũ thì rất khó để quay về vì niềm tin đã không còn và mức độ quen thuộc đồng tiền đã chuyển đổi rất cao, điều đó đã tạo nên sự ổn định. Vì thế, việc quay về đồng Colones sẽ trở nên xa vời và hoàn toàn khó thực hiện vì mức độ đô la hóa tại El Sanvador đã rất sâu trong tiềm thức của người dân.

Tóm lại, đô la hóa không phải dành cho tất cả các quốc gia. Để chính sách này thực sự thành công, siêu lạm phát phải là mối quan tâm thực sự và đầu tư phải phụ thuộc vào lãi suất chứ không phải các yếu tố khác như bạo lực. El Salvador đã được hưởng lợi bằng một số cách bằng đô la hóa, tuy nhiên về lâu dài, dường như thất vọng sẽ gia tăng nhiều hơn là kỳ vọng.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *